25-01-11

Tunesië, Arabische democratie

Tunesie in ondergedompeld in straatgeweld en protestmarsen. Een echte revolutie is het niet. De opstootjes zijn lokaal, maar steken toch nog geregeld de kop op. Het is begonnen om brood en vrijheid te eisen. Jean Tulard, een Franse geschiedkundige geeft commentaar bij deze Intifada in een intervieuw aan Le Monde vorige week.


"Wat belangrijk is, is de rol die het leger speelt en verder zal spelen," zegt hij. "Dat is wat telt tussen de grenzen, buiten de grenzen is het kijken naar de rol van de rest van de wereld. Tunesie is strategisch interessant in de regio."


Het leger kiest tot hiertoe de zijde van het volk. Nu is het aan de internationale diplomatie om een keuze te maken. De revolte is ingegeven door Pan-Arabisten,  islamieten, de linkse vleugel in het land, nationalisten en de vakbonden. De rechtse regering van Tunesië heeft een flinke knauw gekregen. Zij kregen problemen door de aanhoudende werkloosheid, onderbetaalde massa en het niet eerlijk verdelen van de welvaart. Heel de wereld zit een beetje in het zelfde schuitje, daarom is het moeilijk om Tunesië ter hulp te komen. Iedereen kijkt een beetje de kat uit de boom.  Het zou dus wel eens kunnen dat Tunesië hierdoor een drastische bocht zal maken weg van zijn buitenlandse politiek van de afgelopen jaren.

Het land kon de echte democratie niet waarmaken en dat speelt hen nu parten. Er werd reeds een paar jaar tevoren gewaarschuwd om de mensenrechten te respecteren. Dit is volgens de administratie van Obama een probleem in veel Arabische landen. Hierdoor zouden ze nog meer problemen krijgen in een traag groeiende globale economie, waarin de wereld nu gevangen zit. Uiteraard zitten de Arabische staten niet te wachten op een les van Obama, of beter, van een les van de Verenigde Staten die militair gezien sterk aanwezig zijn in Afganistan en Irak. Wel kunnen ze er niet onderuit dat het inderdaad nodig is om sociaal enige veranderingen aan te brengen. De Intifada in Tunesië bewijst dit. De Arabische regeringen zitten op een kruispunt waar het nodig is om naar hun bevolking te luisteren en een huisgebrouwen democratie op poten te zetten. Als de internationale politiek zich gedeisd houdt, komen de Tunesiers er zelf wel uit, zegt Jean Tulard. Als ze het intern oplossen zou de groeiende revolte kunnen uitdeinen en niet escaleren in een echte revolutie. Tunesié staat nu voor de keuze om een model staat te worden in het Midden-Oosten en te gaan voor stabiliteit en democratie, of het kan uitmonden in een ander extremistisch gebied. Het is aan Tunesië zelf om het antwoord te formuleren. Zij zouden de toon kunnen aangeven voor een Arabische democratie op een gemodereerde manier.

Het is niet alleen een test case voor Tunesië, ook de internationale politiek wordt hier getoetsd. Houden ze zich afzijdig? Of zullen ze proberen om tussenbeide te komen en zo de kans aan Tunesië ontnemen om te groeien en democratisch op eigen benen te staan?

Als ze het alleen 'mogen' doen, kan het wel eens zijn dat andere Arabische landen zullen volgen. Zij kunnen het voorbeeld zijn voor de regio om een Arabische democratie en sociale revolte door te voeren, zonder veel geweld. "De sociale opstoot in Tunesië roept luid tot de wereld dat het tijd is voor de uitbouw van een Arabische democratie, op maat geschreven voor Moslimlanden, zonder te vervallen in extremisme," zegt Jean Tulard verder. "Het is best dat de internationale politiek zich even gedeisd houdt. Er is nog geen bedreiging dat Tunesië zou afdwalen naar een terroristisch Islamiek land, waar het westen zo bang van is."

Mohamed Ghannouchi was de eerste minister toen in januari de president Zine El Abidine Ben Ali viel. Hij wordt beschouwd als een technocraat en is populair in het land. Hij staat achter de democratische wending die hij nodig acht in zijn land. "Democratie mag niemand uitsluiten, zeker niet de mensen die anders denken dan de meerderheid, iedereen moet een kans krijgen en een plaats om zich te kunnen laten horen. Het is niet ethisch van ons om aan een regering te vragen ons te accepteren als parlement wanneer we niet representatief zijn." zei hij in de Financiel Times.

09:31 Gepost door De Redactie in samenleving | Permalink | Commentaren (0) |  Facebook |

De commentaren zijn gesloten.